Vader en zoon

Vader en zoon waren ze, Arien en Gijsbert van Rijckhuijsen. De vader leefde van 1671 tot 1750 en was een boer in het Betuwse dorp Herwijnen. De zoon werd geboren in 1707 en vertrok als jongeman naar Leiden, waar hij eerst zijn geld probeerde te verdienen als lijfknecht en later als stadsbode. Beiden hielden ze…

Fascinaties van een polemist

‘Er zijn goede redenen om je verre te houden van polemiek’, raadde Arnon Grunberg ooit jonge schrijvers aan. ‘Niet polemiseren. Niet reageren. De mensen hebben geen idee waarop je reageert.’ Maar tegelijkertijd waarschuwde hij dat achter onwil tot polemiek malaise schuilgaat. Wie wel eens een recent genealogisch tijdschrift doorbladert, ziet zelden een spoor van een…

Genealogie is ordening

Mocht de geschiedenis van de genealogiebeoefening in Nederland ooit nog eens worden geboekstaafd, dan krijgt Willem Anne baron van Spaen La Lecq (1750-1817) daar vast een eigen plekje in. De hele negentiende eeuw genoot hij een grote reputatie als geschiedvorser en genealoog. Ook nu nog bestuderen en waarderen de echte kenners zijn geslachtsregisters van adellijke…

Parenteeltypen

Rond 1900 had de genealogiebeoefening in academische kringen een ronduit slechte naam. De redactie van tijdschrift De Navorscher klaagde in 1908 zelfs over de minachting, waarmee het wetenschappelijke publiek zich van de genealogie afwendde. Toch was er ook een ontwikkeling gaande die de oudeherendiscipline nieuw aanzien leek te kunnen gaan geven. Onder invloed van de…

Drie ezelskoppen en een halve adelaar

Op 2 februari 1833 behaagde het Koning Willem I om de officier Hybe Everdes de Boer (1773-1838) te verheffen in de adelstand vanwege zijn voorbeeldige optreden tijdens de belegering van de Citadel in Antwerpen. De Citadel, een van de laatste Nederlandse steunpunten tegen de opstandige Belgen, was enkele maanden eerder ingenomen door een Frans expeditieleger….

Geslachtskunde voor vrouwen

Uit een onlangs verschenen studie blijkt dat in de Verenigde Staten tegenwoordig meer dan de helft van de genealogen vrouw is. Een verrassende uitkomst, want in Nederland geldt genealogie tot op zekere hoogte nog altijd als een mannenbolwerk – tot aan de Tweede Wereldoorlog zelfs als een echt herenbolwerk, waarin bijna alles draaide om patrilineaire afstamming…

Levensrampen

Aan het einde van de negentiende eeuw zullen weinig Nederlandse genealogen bekender zijn geweest dan Antonie Abraham Vorsterman van Oyen (1845-1912). Van Oyen stond aan het hoofd van een bureau dat een naar statusbevestiging hunkerende clientèle fraaie familiewapens en stambomen verschafte en hij schreef enkele standaardwerken die ook nu nog worden geraadpleegd. Toch was Van Oyens…

Hendrik van Wijns ontdekking

In 1776 deed de letterkundige en geschiedvorser Hendrik van Wijn (1740-1831) een opzienbarende ontdekking. Tijdens een binnenlandse reis bracht hij een bezoek aan Joost Alemans, een eenvoudige boer uit Ouddorp in het land van Goedereede. In het huis van de boer zag hij een familiewapen hangen dat hij herkende als het wapen van de Hollandse…

Het geheim van D.G. van Epen

In zijn pas verschenen biografie van Willem Elsschot gaat Vic van de Reijt uitvoerig in op de zakelijke activiteiten van zijn held. Elsschot was, zo blijkt uit het boek, niet alleen een groot schrijver, maar ook een gewiekst ondernemer. Een van zijn meest gedurfde ondernemingen was de uitgave in 1930 van het Livre d’Or du…